Τρίτη, 26 Οκτωβρίου 2021
Δευτέρα, 25 Οκτωβρίου 2021 12:07

Νέοι: Άεργοι, άνεργοι ή Yolo;

Του Αργύρη Αργυριάδη
Δικηγόρου
www.alf.gr

Ανάμεσα στις πολλές αρνητικές πρωτιές, η χώρα μας «πρωτοπορεί» και στη νεανική ανεργία (δηλαδή στην ανεργία των ανθρώπων κάτω των 25 ετών). Το ποσοστό στην Ελλάδα υπερβαίνει το 32% - ποσοστό υπερδιπλάσιο του μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης - μολονότι στα επίσημα στατιστικά στοιχεία δεν συμπεριλαμβάνονται φοιτητές και στρατεύσιμοι (ως γνωστόν στη χώρα μας ένα μεγάλο τμήμα του νεανικού πληθυσμού μέχρι την ηλικία των 24 ετών είτε σπουδάζει είτε αντιμετωπίζει τις στρατιωτικές υποχρεώσεις του). Τούτο σημαίνει ότι οι νέοι, στη συντριπτική πλειοψηφία τους, παραμένουν εκτός εργασίας μέχρι το 25ο έτος. Ωστόσο, αντίστοιχοι είναι οι δείκτες και για νέους μέχρι 30 ετών. Η ανεργία καλπάζει…


Την ίδια στιγμή διαβάζουμε στα μέσα ενημέρωσης ότι ιδίως μετά την πανδημία παρατηρούνται σημαντικές ελλείψεις προσωπικού σε πολλές επιχειρήσεις. Μέχρι σήμερα ήταν γνωστή η «απέχθεια» της πλειοψηφίας των νέων για τη γεωργική παραγωγή. Όσο και να βοήθησαν τα σχετικά reality shows της ελληνικής τηλεόρασης, ελάχιστοι νέοι ασχολούνται με τον πρωτογενή τομέα. Ωστόσο, μετά την πανδημία παρατηρείται σημαντική έλλειψη προσωπικού σε πολλούς ακόμη τομείς. Τα ξενοδοχεία δεν έβρισκαν το καλοκαίρι ξενοδοχοϋπαλλήλους, οι αεροπορικές εταιρίες δυσκολεύονταν να βρουν προσωπικό για τις υπηρεσίες εδάφους, οι βιομηχανίες (ιδίως ο τομέας της μεταποίησης) αδυνατούν να βρουν εξειδικευμένους τεχνίτες. Στη Θεσσαλονίκη, μάλιστα, πολλές εταιρίες του μεταποιητικού τομέα απευθύνονται σε μη κυβερνητικές οργανώσεις και συνδιοργανώνουν προγράμματα εκπαίδευσης μεταναστών για να μπορέσουν να τους απορροφήσουν στις επιχειρήσεις τους. Στην Αθήνα, το project «Ελληνικό» θα χρειαστεί δεκάδες χιλιάδες εργάτες το προσεχές διάστημα και τα ελληνικά χέρια θα συνεχίσουν να σπανίζουν.


Για ποιο λόγο παρουσιάζεται η ανωτέρω αντίφαση; Για ποιο λόγο ενώ υπάρχει ανάγκη για πρόσληψη υπαλλήλων και εργατών, ιδίως νέων, η ζήτηση εργασίας δεν συναντά την προσφορά και τούμπαλιν; Που χάνεται το νήμα;


Από τα ξένα μέσα ενημέρωσης διαβάζουμε ότι το φαινόμενο αυτό – σε τούτη την πρωτοφανή ένταση – παρουσιάζεται σε όλο σχεδόν το δυτικό κόσμο μετά την πανδημία. Πολλοί εργαζόμενοι, μπροστά στο παγκόσμιο φαινόμενο που αντιμετωπίσαμε, φαίνεται να αναθεώρησαν στάση ζωής. Ο αρχικός εγκλεισμός (lockdown) έδωσε τη δυνατότητα να βιώσουμε ένα διαφορετικό τρόπο ζωής, στο σπίτι με την οικογένειά μας. Όσους τους άρεσε αυτός ο τρόπος ζωής, ιδίως εάν μπορεί να συνδυαστεί με τηλεργασία, ευλόγως αναζήτησαν εργοδότη που μπορεί να τους τον προσφέρει. Κάποιοι άλλοι, απλά αποφάσισαν να κάνουν ένα διαφορετικό επαγγελματικό βήμα, βιώνοντας την έντονη εργασιακή ανασφάλεια που προκάλεσε η πανδημία. Στην Ιρλανδία για παράδειγμα, επίσημα στοιχεία φέρνουν το 30% των εργαζομένων στον ξενοδοχειακό κλάδο να έχουν επιλέξει άλλο τομέα, καθόσον δεν γνώριζαν τις συνέπειες που θα έχει η πανδημία στην τουριστική βιομηχανία. Την ίδια στιγμή, πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι στις ΗΠΑ το τελευταία εξάμηνο αποχώρησαν από την εργασία τους περί τα 15 εκατομμύρια Αμερικανοί, νούμερο εξόχως εντυπωσιακό, ενώ το 40% των εργαζομένων σε ΗΠΑ, Αυστραλία, Βρετανία, Καναδά και Σιγκαπούρη δηλώνουν ότι είναι πολύ πιθανόν να παραιτηθούν μέσα στους επόμενους έξι μήνες.


Το εργασιακό περιβάλλον, σε διεθνές επίπεδο, βιώνει τη δική του «εποχή των αναταράξεων» ως απόρροια της πανδημικής κρίσης. Οι περισσότεροι άνθρωποι φαίνεται να αναθεωρούν τον τρόπο ζωής και αναζητούν καλύτερη τύχη όχι μόνον επιζητώντας μισθολογική αύξηση, αλλά ελευθερία κινήσεων, καλύτερες συνθήκες εργασίας, προσωπικό χρόνο και κυρίως προοπτικές επαγγελματικής αναγνώρισης και εξέλιξης. Στις αγγλοσαξονικές χώρες ήδη έσπευσαν να χαρακτηρίσουν το φαινόμενο αυτό ως «οικονομία Yolo» από τα αρχικά των λέξεων που στην αγγλική σημαίνει «ζεις μόνον μια φορά». Ειδικά για τους νέους, ο ξένος τύπος υποστηρίζει ότι όλα τα ανωτέρω αποτελούν την ιδιοτυπία της Γενιάς Ζ. Μιας γενιάς που δεν δίνει έμφαση μόνον στις μισθολογικές παροχές, αλλά παίρνει θέση σε κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα, από τη ρατσιστική βία, τις κοινωνικές διακρίσεις και την παγκόσμια ανισότητα και κάνει υπόθεσή της το μέλλον του πλανήτη, το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή. Μέσα σε αυτά τα ιδεατά, όμως, διαπιστώνουμε ότι στις ίδιες χώρες του δυτικού κόσμου ένα σημαντικό τμήμα του πληθυσμού αρνείται να εργαστεί επικαλούμενο το φόβο είτε να μη μολυνθεί από τον κορωνοϊό είτε για να μη μολύνει προσφιλή του πρόσωπα. Πάλι στις ΗΠΑ, ο αριθμός αυτών των ανθρώπων προσδιορίζεται σε περίπου 4,65 εκατομμύρια άτομα!


Πόσο επιβεβαιώνονται, όμως, τα ανωτέρω στην Ελληνική πραγματικότητα και ειδικά στους νέους; Προφανώς, η γενική αναφορά ως «νέοι» και «νεολαία» έχει a priori εννοιολογική ασάφεια. Πίσω από το ηλικιακό κοινό χαρακτηριστικό, υπάρχουν διαφορετικές προσωπικότητες, διαφορετικά ενδιαφέροντα, διαφορετικοί προσανατολισμοί. Ωστόσο, είναι χρήσιμη «αφαίρεση» για να μπορούμε να αναδείξουμε κάποια κοινά χαρακτηριστικά.


Για να ξαναέλθουμε στο βασικό ερώτημα. Η «μη εργασία» των νέων στη δική μας χώρα είναι προϊόν κάποιας «ανώτερης επιλογής»; Αποφασίσανε να αφιερώσουν όλη τη ζωτικότητά τους στο «γενικό καλό», στη διάσωση του περιβάλλοντος και στην καταπολέμηση της κοινωνικής ανισότητας; Ξαφνικά η σημερινή νέα γενικά εμφανίζεται περισσότερη πολιτικοποιημένη (και ορθώς μη κομματικοποιημένη) σε σχέση με τις προηγούμενες; Too good to be true που θα έλεγαν και οι αγγλοσάξονες που μπορεί να προσπαθούν μέσα από τα κείμενά τους να προσπαθούν να παρουσιάσουν τους νέους του δυτικού κόσμου – και συγκεκριμένα τη Γενιά Ζ – ως κάτι πνευματικά ανώτερο από τον υπόλοιπο κόσμο, αλλά τούτο δεν επιβεβαιώνεται από τα πράγματα.


Ειδικά στη χώρα μας, η ανεργία των νέων, ιδίως μετά την πανδημία οφείλεται στο εκρηκτικό κοκτέιλ που δημιούργησε η κρατική επιδοματική πολιτική (εν πολλοίς αναγκαία), η έλλειψη εξειδικευμένων γνώσεων, η πλήρης αποσάθρωση της τεχνικής εκπαίδευσης, η γενικότερη χαλάρωση στους ρυθμούς ζωής που επέφερε η πανδημική κρίση και οι διαρκείς αναστολές εργασίας και τέλος, η ιδεολογικοποίηση της ήσσονος προσπάθειας. Όταν υπάρχει οικογενειακή στήριξη και χαρτζιλίκι δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν βλακεία να εργάζονται αντί να συμπληρώνουν το εισόδημά τους με κάποιο από τα επιδόματα που έχουν άλλη νομοθετική στόχευση και λειτουργία. Ακόμη περισσότεροι ήταν αυτοί που θεώρησαν κεκτημένο δικαίωμα να μην εργάζονται και να παραμένουν σε επιδοτούμενη αναστολή εργασίας. Ιδίως στα ξενοδοχεία της χώρας έγινε μάχη τους τελευταίους μήνες για το ποιος θα επανέλθει στην εργασία, καθόσον όλοι προτιμούσαν να παραμένουν σπίτι τους και να πληρώνονται. Το πρόβλημα παρουσιάζεται ιδιαίτερα οξυμένο στη βιομηχανία αλλά και στον πρωτογενή τομέα που αναζητούμε χέρια στους μετανάστες και στους εισαγόμενους εργάτες. Δαπανούμε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ σε προγράμματα κατάρτισης χαμηλής εξειδίκευσης που παραμένουν ασύνδετα με τις ανάγκες της ελληνικής οικονομίας, ενώ αδυνατούμε να δημιουργήσουμε ένα σοβαρό εκπαιδευτικό σύστημα τεχνικής κατάρτισης. Για να εμπεδώσουμε το μήνυμα του «ζεις μόνον μια φορά» πρέπει πρώτα να μάθουμε να ζούμε αξιοπρεπώς και να επιβιώνουμε στηριζόμενοι στις δικές μας δυνάμεις και όχι σε δεκανίκια. Και στον τομέα αυτό θέλουμε δουλειά…

Κατηγορία ΜΕ ΤΟ ΓΑΝΤΙ
Τρίτη, 07 Σεπτεμβρίου 2021 10:11

To κόμμα του ανορθολογισμού

του Αργύρη Αργυριάδη*

Η ιστορία με τους «μαχόμενους αντιεμβολιαστές» φέρνει στη συλλογική θύμησή μας, στιγμές της περασμένης δεκαετίας. Όταν κάποιοι προσπαθούσαν να αποδώσουν το γεγονός της κρατικής χρεοκοπίας όχι στις λανθασμένες, σπάταλες και διεφθαρμένες εν πολλοίς επιλογές πολιτικών και πολιτών, αλλά σε ένα «ανώτερο σχέδιο» που εποφθαλμιούσε «το καλύτερο πλανητικό οικόπεδο», την Ελλάδα. Ένα από τα πολλά παραδείγματα της εποχής: κάποια στιγμή, περί τα τέλη του 2013, το ίδρυμα Σόρος προθυμοποιήθηκε να εφοδιάσει προσωρινά με πετρέλαιο τα σχολεία της Νάουσας. Τα τελευταία είχαν μείνει χειμωνιάτικα αβοήθητα από το φαληρημένο κράτος (καλό είναι να μην ξεχάσουμε ποτέ την τότε κατάντια μας). Όμως, ο «ορθολογικός» σύλλογος γονέων και κηδεμόνων αντέδρασε. Όχι για λόγους φιλότιμου και αξιοπρέπειας, όπως θα αναμένετο. Αντέδρασε γιατί δεν πείσθηκε για το ανιδιοτελές της προσφοράς! Αντιθέτως εξέφρασε τη βεβαιότητά του (φευ) ότι πίσω από την «ευεργεσία» κρύβονταν «ανταλλάγματα και δεν ήθελαν τα τέκνα τους να μπουν σε αυτό το παιχνίδι». Δύο χρόνια μετά, σημαντικό ποσοστό των συμπολιτών μας πίστευε ότι τα μνημόνια και τα χρέη διαγράφονται με ένα νόμο και ένα άρθρο…

Για να ξαναγυρίσουμε στο 2021. Όλα τα κράτη του κόσμου σπεύδουν να εμβολιάσουν τους πολίτες τους. Όχι για να τους αφανίσουν ή να τους εξανδραποδίσουν, αλλά γιατί μέχρι σήμερα δεν υπάρχει άλλη λυσιτελής αντιμετώπιση της πανδημίας του κορωνοιού. Το δίλημμα είναι συγκεκριμένο και το βιώσαμε πριν μερικούς μήνες. Επιθυμούμε κοινωνίες έγκλειστες ή ελεύθερες; Επιθυμούμε να μετράμε νεκρούς και διασωληνωμένους; Επιθυμούμε να δαπανούμε τεράστια ποσά για νοσηλείες που μπορούσαν να αποφευχθούν; Επιθυμούμε να στερούμε μονάδες εντατικής θεραπείας από άλλους συμπολίτες μας που μπορεί να τις έχουν ανάγκη;

Τα ανωτέρω ερωτήματα δεν τίθενται μόνον στην Ελλάδα, αλλά στις περισσότερες χώρες του κόσμου. Ερωτήματα που θα έπρεπε να χαρακτηρίζονται «ρητορικά» φαίνεται να απασχολούν τις χώρες του δυτικού κόσμου. Για ποιο λόγο;

Τα κίνητρα όσων αρνούνται να εμβολιαστούν δεν είναι τα ίδια. Κάποιοι αντιμετωπίζουν το ζήτημα με την ίδια ραθυμία που αντιμετωπίζουν γενικά τη ζωή τους. Άλλοι θεωρούν ότι δεν μπορεί να τους αγγίξει ως πρόβλημα («είναι νέοι και αθλητικοί τύποι»). Κάποιοι άλλοι απλώς φοβούνται (φόβος ο οποίος εντείνεται από την παραπληροφόρηση στον κόσμο των social media αλλά και την ακατάπαυστη αντιφατικότητα ποικιλώνυμων «ειδικών»). Μια ειδικότερη κατηγορία, όμως, είναι οι «μονίμως αντί». Εκείνοι που θεωρούν ότι πρέπει πάντοτε να στέκονται απέναντι στις επιλογές των πολλών, στις εκκλήσεις της κοινωνίας, στις κρατικές αποφάσεις. Εκείνοι που ιδεολογικοποιούν τη στείρα άρνηση, εμπλουτίζοντάς την με θραυσματικό και ανερμάτιστο λόγο. Είναι το «κόμμα του ανορθολογισμού» που ενδημεί παγκοσμίως και σκιαμαχεί με ένα «σύστημα» που αδυνατεί να προσδιορίσει. Θρέφεται από την έλλειψη παιδείας, την άναρχη παραπληροφόρηση του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και την υπονόμευση του βιοτικού επιπέδου των πάλαι ποτέ «μεσαίων κοινωνικών στρωμάτων». Δεν έχει ταξικά χαρακτηριστικά ούτε εντάσσεται στα συνήθη ιδεολογικά στερεότυπα. Τέμνει εγκάρσια το σύνολο του πολιτικού φάσματος με επιμέρους διακυμάνσεις ανά χώρα. Στις ΗΠΑ οι αρνητές μπορεί στη συντριπτική τους πλειοψηφία να βρίσκονται στο συντηρητικό χώρο και στα ποικίλα παρακλάδια του, αλλά σε Γαλλία και Ιταλία τα ποσοστά είναι εξίσου υψηλά και στους δύο χώρους, με τον παραδοσιακό συντηρητικό άξονα να έχει την πρωτοκαθεδρία. Στην Ελλάδα (σύμφωνα με έρευνα του αμερικανικού ινστιτούτο Pew research center) φαίνεται να έχουν προβάδισμα όσοι δηλώνουν «αριστεροί» αλλά εξίσου σημαντικό είναι το ποσοστό των αρνητών σε κόμματα δεξιότερα της σημερινής κυβερνώσας παράταξης («Ελληνική Λύση», κλπ). Τούτο δεν αποτελεί απόδειξη της παλαιάς πολιτικής θεωρίας περί «ένωσης των άκρων του κύκλου». Αντιθέτως, καταδεικνύει τις παράδοξες οσμώσεις και κοινωνικές διεργασίες που συντελούνται στις σύγχρονες κοινωνίες αποδομώντας πλήρως την παραδοσιακή πολιτική διαιρετική τομή δεξιά – αριστερά.

Που οδηγούν όλα τα ανωτέρω; Ότι κάθε κυβέρνηση οφείλει να αναλαμβάνει τις ευθύνες της. Προφανώς, δεν υπάρχει «κίνημα αντιεμβολιστών». Επίσης είναι ξεκάθαρο ότι αρκετοί από όσους σήμερα αρνούνται – υπονομεύοντας τη συλλογική προσπάθεια να χτίσουμε «τείχος ανοσίας» - μπορεί και πρέπει να πειστούν διασκεδάζοντας τους φόβους και τις φοβίες τους και προσφέροντας ορθή και όχι «παράφωνη» ενημέρωση. Ωστόσο, το παγκόσμιο «κόμμα του ανορθολογισμού» δεν δύναται να αντιμετωπιστεί με τον ορθό λόγο. Είναι διαδικασίες a priori ασύμβατες. Εκεί η μόνη λύση είναι η ορθή νομοθέτηση. Η θέσπιση ισχυρών κινήτρων και αντικινήτρων που θα οδηγούν στον εμβολιασμό όχι με φυσικό εξαναγκασμό, αλλά με την ανάληψη ή μη του αντίστοιχου τιμήματος. Ο ανορθολογισμός δεν μπορεί να επιβραβεύεται από την αδράνεια, αλλά να κοστολογείται η βλάβη που προκαλεί στο κοινωνικό σύνολο και αντίστοιχα να καταλογίζεται το κόστος στους υπαιτίους.

Δυστυχώς, η σημερινή κυβέρνηση αντιμετωπίζει εφεκτικά το ζήτημα είτε φοβούμενη το πολιτικό κόστος είτε τρέφοντας φρούδες ελπίδες ότι μπορεί να «εξορθολογήσει» τους ανορθολογιστές. Το μόνον που μέχρι σήμερα πετυχαίνει είναι να ρίχνει νερό στο μύλο της άρνησης και της αδιαλλαξίας. Την ίδια στιγμή, η αξιωματική αντιπολίτευση «φλερτάρει» με τους περιώνυμους «αρνητές» προσδοκώντας εφήμερα πολιτικά οφέλη. Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι ότι στη χώρα μας έχει πλήρως εμβολιαστεί μόλις το 55% του πληθυσμού. Ποσοστό που υπολείπεται του μέσου όρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση (65%) και υπολείπεται δραματικά των επιδόσεων χωρών του ευρωπαϊκού Νότου, όπως η Μάλτα (84%), η Πορτογαλία (82%) ή η Ισπανία (78%). Το success story της αρχικής αντιμετώπισης της πανδημικής κρίσης αρχίζει και αμφισβητείται. Στην τελευταία δημοσκόπηση της GPO το καμπανάκι για τους κυβερνητικούς χειρισμούς και στο συγκεκριμένο θέμα ήταν εκκωφαντικό. Ο χρόνος θα δείξει εάν ακούστηκε…

 

* Δικηγόρου

www.alf.gr

Κατηγορία ΜΕ ΤΟ ΓΑΝΤΙ

του Αργύρη Αργυριάδη*

Το αγαπημένο τσιτάτο τούτης της χώρας δεν ακούστηκε, ακόμη, στη δέουσα ένταση, ίσως διότι το πρόβλημα παραμένει. Ενεργό και ανεξέλεγκτο. Πολιτικοί και τηλεοπτικοί κήνσορες δεν παραλείπουν να υπενθυμίζουν ότι «πρέπει να είμαστε προμηθείς κι όχι επιμηθείς». Πάντα βέβαια κατόπιν εορτής. Όταν έχει, ήδη, συμβεί κάτι μη αναστρέψιμο. Κάτι που θα μπορούσε να έχει προβλεφθεί, αλλά λόγω προχειρότητας, άγνοιας, ή ακόμα και αβελτηρίας συμβαίνει, καταλαμβάνοντας τους αρμόδιους εξαπίνης.

Καταρχάς, ας αναφερθούμε στην κλιματική αλλαγή. Πράγματι, από τη Ρωσία μέχρι τις ΗΠΑ και την Ιταλία (ιδίως στη Σαρδηνία και στη Σικελία) εκατοντάδες δασικές πυρκαγιές κατέστρεψαν τα πάντα στο πέρασμά τους και οδήγησαν σε εσπευσμένη εκκένωση οικισμών. Ειδικότερα, οι καπνοί στη Μεσόγειο, ορατοί και από το διάστημα, επηρεάζουν μία ζώνη από τον Λίβανο μέχρι το Μαρόκο. Η ευρωπαϊκή Υπηρεσία Παρατήρησης της Ατμόσφαιρας «Copernicus» προειδοποίησε ότι η περιοχή της Μεσογείου μετατρέπεται σε «εστία πυρκαγιάς». Τούτο αιτιωδώς συνδέεται με τους παρατεταμένους καύσωνες που βιώνουμε όλοι. Ο φετινός Ιούλιος υπήρξε ο δεύτερος θερμότερος μήνας που έχει καταγραφεί στην Ευρώπη (και ο τρίτος θερμότερος παγκοσμίως). Ωστόσο, μπορεί οι επιπτώσεις του φαινομένου να είναι εντυπωσιακά αρνητικές για τη ζωή μας, αλλά το ίδιο το φαινόμενο δεν είναι καινοφανές. Συζητάμε για αυτό επί δεκαετίες. Δυστυχώς απλώς συζητάμε τόσο σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και στη χώρα μας…

Δεύτερον, ας αναφερθούμε στους εμπρησμούς. Ποιοι τους προκαλούν και γιατί; Μπορεί να το πράττουν κάποιοι δολίως (οι περιλάλητοι «οικοπεδοφάγοι», ή πρόσωπα ψυχικά διαταραγμένα (πυρομανείς) κλπ) ή από αμέλεια (το σύνηθες «κάψιμο χωραφιών» που δεν λαμβάνει υπόψη τις καιρικές συνθήκες και η φωτιά εξαπλώνεται, ασυνείδητοι πολίτες που «ψήνουν», ή αποψιλώνουν εκτάσεις χωρίς αποκομιδή των προϊόντων αποψίλωσης δημιουργώντας εκρηκτικούς σωρούς καύσιμης ύλης ή από εκρήξεις κακοσυντηρημένων μετασχηματιστών της ΔΕΗ κλπ)

Τι θα μπορούσαμε να κάνουμε σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις πριν συμβεί το κακό; Προφανώς στις περιπτώσεις εμπρησμών από αμέλεια, το κύριο ζητούμενο είναι η ατομική ευθύνη. Τούτο, όμως, δεν αναζητείται μόνον στην περίπτωση των καμένων δασών. Δυστυχώς, τα ζητήματα ατομικής συνευθύνης θα μας απασχολούν για πολλές δεκαετίες ακόμη όσο δίνουμε έμφαση στην εκπαίδευση και στην κατάρτιση και όχι στην παιδεία. Η ανάληψη της ατομικής ευθύνης προϋποθέτει την επέκταση της αντίληψης του ατόμου πέρα από τον εαυτό του. Προϋποθέτει μια ενσυναίσθηση για το δυνητικό κίνδυνο του συμπολίτη του. Και τούτο δεν διδάσκεται απλώς. Καλλιεργείται.

Τι θα μπορούσαμε να κάνουμε, όμως, άμεσα στις λοιπές περιπτώσεις; Σε εκείνες που οφείλονται σε δόλια προαίρεση αντικοινωνικών συμπολιτών μας; Εκεί δεν τίθεται ζήτημα παιδείας αλλά πρόληψης και καταστολής. Η τελευταία δεν απαιτεί εξοντωτικό πλαίσιο ποινής – για το λόγο αυτό η συζήτηση που ξεκίνησε για το εύρος της ποινής λειτουργεί αποπροσανατολιστικά – αλλά προηγούμενο εντοπισμό και σύλληψη του εγκληματία. Το θεσμικό πλαίσιο σήμερα είναι επαρκές (προβλέπει ακόμη και ισόβια κάθειρξη στην περίπτωση που η πρόκληση πυρκαγιάς σε δάσος οδηγεί σε απώλεια ανθρώπινων ζωών) αλλά δεν «μοιράζονται ισόβια» ετσιθελικά. Ένα κράτος δικαίου προϋποθέτει προηγούμενη τεκμηρίωση της ενοχής του δράστη.

Τι θα μπορούσαμε, όμως, να πράξουμε προληπτικά; Εδώ ίσως πρέπει να δώσουμε μεγαλύτερη έμφαση και ο δημόσιος διάλογος δεν κινήθηκε στο παρελθόν προς αυτήν την κατεύθυνση, καθόσον εξαντλήθηκε σε μάχες πολιτικών χαρακωμάτων και απόδοσης κομματικών ευθυνών.

Πρώτα πρώτα, να πάψουμε να «πριμοδοτούμε» τον εμπρησμό των δασών μέσω της κακής νομοθέτησης. Η θεσμοθέτηση των «οικιστικών πυκνώσεων», πριν περίπου ένα χρόνο (Ν. 4685/2020), δηλαδή η νομιμοποίηση συγκεντρώσεων κατοικιών μέσα στα δάση όχι μόνον δεν λειτουργεί προληπτικά, αλλά αντιθέτως κινητροδοτεί τους επίδοξους καταπατητές. Μπορεί η ύπαρξη κατοικιών μέσα στα δάση να είναι (άλλη μια) νεοελληνική παραδοξότητα αλλά η «νομιμοποίησή» τους δεν ήταν η προσφορότερη λύση. Πέραν του γεγονότος ότι έρχεται σε αντίθεση με το Σύνταγμα (άρθρα 24 και 117 παρ.3 ) δίνει λάθος μήνυμα στους κακόβουλους συμπολίτες μας. Η πολιτεία αντί να επιβάλει κυρώσεις και να προβεί σε κατεδαφίσεις, κάποια στιγμή στο μέλλον θα «αναγνωρίσει» τα τετελεσμένα. Ο ίδιος ο νομοθέτης, λοιπόν, «πριμοδοτεί» την καταστροφή των δασών.

Δεύτερον, ίσως, είναι σκόπιμο κάποια στιγμή να συζητήσουμε δημόσια ποια μέτρα λαμβάνουμε για αποφύγουμε τις πυρκαγιές. Ο κρατικός σχεδιασμός μέχρι σήμερα εξαντλείται στην αγορά ή μίσθωση εναέριων και επίγειων πυροσβεστικών μέσων. Αυτά είναι οπωσδήποτε χρήσιμα, αλλά λειτουργούν με σημαντική χρονοκαθυστέρηση. Αφού ξεσπάσει και εντοπιστεί η πυρκαγιά. Το ζητούμενο, όμως, είναι η τελευταία να εντοπιστεί έγκαιρα. Με αφορμή τις πρόσφατες πυρκαγιές είδαν το φως δημοσιεύματα για πόρους που θα αντλήσει η χώρα μας από το Ταμείο Ανάκαμψης. Πόρους που θα διοχετευθούν για την αντιμετώπιση του φαινομένου της κλιματικής αλλαγής. Ανάμεσα στα άλλα προβλέπεται η ανάπτυξη συστήματος παρακολούθησης και έγκαιρης προειδοποίησης για φυσικές καταστροφές (πυρκαγιές, πλημμύρες, κατολισθήσεις κ.λπ.), η εγκατάσταση συστήματος ανίχνευσης πυρκαγιάς για άμεση ανίχνευση φλόγας, καθώς και συσκευές τηλεμετρίας με αισθητήρες στάθμης με σκοπό την προειδοποίηση για την άνοδο της στάθμης των υδάτων, όπως επίσης η υπογειοποίηση ή/και αντικατάσταση γυμνών αγωγών των εναέριων δικτύων, που διέρχονται από δασικές περιοχές, με καλυπτόμενους αγωγούς ή στριμμένα καλώδια. Το συνολικό κόστος όλων των ανωτέρω, σύμφωνα πάντα με τα δημοσιεύματα, δεν θα ξεπεράσει τα 140 εκατομμύρια ευρώ και περίπου το μισό θα χρηματοδοτηθεί, ως επιχορήγηση μάλιστα, από το Ταμείο Ανάκαμψης. Και το εύλογο ερώτημα που δημιουργείται είναι τούτο: για μόλις 140 εκατομμύρια ευρώ (όσο περίπου είναι το κόστος ενός ποδοσφαιρικού γηπέδου) και μετά από 4 κοινοτικά πλαίσια στήριξης (!) έπρεπε να αφήσουμε τη μισή χώρα να καεί;

 

* Δικηγόρου Παρ’ Αρείω Πάγω

www.alf.gr

Κατηγορία ΜΕ ΤΟ ΓΑΝΤΙ

Του Αργύρη Αργυριάδη*

Τα δεδομένα είναι λίγο πολύ γνωστά. Σήμερα στον πλανήτη έχουν εμβολιαστεί κατά του κορωνοϊού περισσότεροι από 3 δισεκατομμύρια άνθρωποι. Στην Ελλάδα, ο αριθμός δεν έχει ξεπεράσει τα 4.000.000, καθιστώντας δυσέφικτο το στόχο της οικοδόμησης «τείχους ανοσίας» (ήτοι εμβολιασμό του 80% του πληθυσμού) μέσα στο καλοκαίρι. Την ίδια στιγμή, η περιλάλητη «μετάλλαξη δέλτα» κάνει αισθητή την παρουσία της απειλώντας την κοινωνία με ένα τέταρτο κύμα πανδημικής κρίσης.

Υπό φυσιολογικές συνθήκες θα έπρεπε να ανησυχούμε ιδιαίτερα και να λαμβάνουμε έκτακτα μέτρα. Αντιθέτως, παρατηρείται μια συλλογική χαλάρωση, η οποία ελπίζουμε να μη μας γυρίσει μπούμερανγκ το φθινόπωρο. Γιατί τούτη τη φορά δεν μπορεί να υπάρχουν δικαιολογίες. Ούτε για τους πολίτες ούτε για τους κυβερνώντες. Γνωρίζουμε τι έχουμε να αντιμετωπίσουμε και έχουμε σημαντικά όπλα στη φαρέτρα μας. Εμβόλια υπάρχουν και, μάλιστα, της επιλογής μας.

Η κυβέρνηση εμφανίζεται εφεκτική στο να θεσπίσει την υποχρεωτικότητα των εμβολίων. Για την ώρα αρκείται σε πολυδάπανες επικοινωνιακές καμπάνιες και στην παροχή ήπιων κινήτρων και αντικινήτρων. Την ίδια στιγμή, η αντιπολίτευση επιχαίρει για την κυβερνητική αβελτηρία. Ποιο μήνυμά, όμως, περνάνε αμφότεροι στην κοινωνία; Ότι οι «παρτάκηδες» επιβιώνουν. Ότι όσοι άνευ αποχρώντος λόγου αρνούνται να εμβολιαστούν στην πράξη «επιβραβεύονται».

Μπορεί, όμως, η πολιτεία να θεσπίσει την υποχρεωτικότητα γενικού εμβολιασμού ή έστω για συγκεκριμένες πληθυσμιακές ομάδες; Μια τέτοια απόφαση θα παραβίαζε το δικαίωμα αυτοπροσδιορισμού των αρνητών; Θα ήταν νόμιμη υπό το πρίσμα του Συντάγματος και της Ευρωπαϊκής Δικαιοταξίας; Και ποιο περιεχόμενο θα μπορούσε να έχει μια τέτοια «υποχρεωτικότητα»;

Καταρχήν, ο εμβολιασμός είναι ιατρική πράξη. Και η συναίνεση του ατόμου για μια ιατρική πράξη επάνω του αποτελεί έκφραση του δικαιώματος αυτοπροσδιορισμού του. Μάλιστα, κατά τη Διεθνή Αμνηστία, κάθε επέμβαση στο σώμα του ανθρώπου χωρίς τη θέλησή του αποτελεί βασανιστήριο. Άρα, η υποχρεωτικότητα με φυσικό εξαναγκασμό είναι πράξη κατ’ αρχάς παράνομη. Τούτο προκύπτει από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και τη Βιοϊατρική, γνωστή ως Σύμβαση του Οβιέδο, που κυρώθηκε με τον ν. 2619/1998, και στο άρθρο 5, αναφέρεται ως κανόνας η κατοχύρωση της αυτονομίας του προσώπου και ο σεβασμός της ακεραιότητάς του. Το ίδιο προκύπτει και από το άρθρο 2 του Ελληνικού Συντάγματος, που προστατεύει την αξία και την αξιοπρέπεια του προσώπου, αλλά και από το άρθρο 3 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε. Η απάντηση, συνεπώς, είναι προφανής. Ουδείς μπορεί με φυσικό εξαναγκασμό να υποχρεώσει κάποιον να εμβολιαστεί.

Μπορεί, όμως, να ρυθμίσει τις συνέπειες της άρνησής του; Μπορεί να του απαγορευθεί η είσοδος σε χώρους συνάθροισης κοινού, να ανασταλεί – άνευ αποδοχών – η σύμβαση εργασίας του, να απαιτείται πιστοποιητικό εμβολιασμού για την πρόσληψη ή το διορισμό σε θέση εργασίας κλπ;

Η συζήτηση για τα ανωτέρω δεν γίνεται σε δικαιοκρατικό κενό. Ήδη, το Συμβούλιο της Επικρατείας (απόφαση 2387/2020) κρίνοντας επί της νομιμότητας του υποχρεωτικού εμβολιασμού νηπίων, ως προϋπόθεσης για την εγγραφή τους σε Βρεφονηπιακό Σταθμό, απεφάνθη ότι η αξίωση του μη εμβολιασμού (για τα νήπια) αντίκειται στην αρχή της ισότητας, επειδή κάποιος, αρνούμενος να εμβολιαστεί και επικαλούμενος ότι δεν διατρέχει ατομικό κίνδυνο, έχει το προνόμιο να διαβιώνει σε ένα ασφαλές περιβάλλον, που οφείλεται στο γεγονός ότι άλλα πρόσωπα του περιβάλλοντός του έχουν εμβολιαστεί. Συναφής ήταν (αναφορικά με τη συμβατότητα του υποχρεωτικού εμβολιασμού – υπό την έννοια της επιβολής δυσμενών συνεπειών σε αρνητές - με υπερνομοθετικής ισχύος κανόνες δικαίου και της νομιμότητας) και η πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (Vavřička and others v. Czech Republic - απόφαση της 8.4.2021).

Πριν μερικές ημέρες, το ΣτΕ (ΕΑ 133/2021) απέρριψε αίτηση υπηρετούντων στην ΕΜΑΚ οι οποίοι ζητούσαν να ανασταλεί η διαταγή του Αρχηγείου του Πυροσβεστικού Σώματος για «υποχρεωτικό εμβολιασμό». Το ΣτΕ έκρινε πως επιτακτικοί λόγοι δημοσίου συμφέροντος, οι οποίοι συνίστανται στην ανάγκη διασφάλισης της αδιάλειπτης και ακώλυτης λειτουργίας των Ειδικών Μονάδων του Πυροσβεστικού Σώματος, που είναι επιφορτισμένες με την αντιμετώπιση καταστροφών, επιβάλλουν τον εμβολιασμό τους, δίνοντας το δικαίωμα στον Αρχηγό του ΠΣ να τους μετακινήσει σε άλλες υπηρεσίες σε περίπτωση που δεν εμβολιαστούν.

Εξάλλου, το θέμα του υποχρεωτικού εμβολιασμού, ενόψει της πανδημίας της νόσου COVID-19, προβλέπεται ήδη στο ν. 4675/2929 που ορίζει ρητά ότι: «Σε περιπτώσεις εμφάνισης κινδύνου διάδοσης μεταδοτικού νοσήματος, που ενδέχεται να έχει σοβαρές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία, μπορεί να επιβάλλεται, με απόφαση του υπουργού Υγείας μετά από γνώμη της ΕΕΔΥ (Επιτροπή Εμπειρογνωμόνων Δημόσιας Υγείας) υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού με σκοπό την αποτροπή της διάδοσης της νόσου».

Σε κάθε περίπτωση, η μέριμνα για τη δημόσια υγεία αποτελεί συνταγματική υποχρέωση του Κράτους, στο πλαίσιο της οποίας η Πολιτεία οφείλει, μεταξύ άλλων, να λαμβάνει απαραίτητα μέτρα, σύμφωνα με όσα ορίζει το άρθρου 21 παρ. 3 του Συντάγματος.

Συνεπώς, σε νομικό επίπεδο οι απαντήσεις έχουν δοθεί. Η πολιτεία όχι μόνον δύναται αλλά και υποχρεούται να λάβει άμεσα μέτρα. Τόσο για να προστατεύσει τους πολίτες όσο και για να θωρακίσει το σύστημα υγείας της χώρας και την εθνική οικονομία. Δεν υπάρχει λόγος να ξαναπιεστεί το ΕΣΥ ούτε να υπονομευτεί η οικονομία μας. Για ποιο λόγο να υποστεί η οργανωμένη κοινωνία τις συνέπειες όσων επιδεικνύουν αντικοινωνική συμπεριφορά;

Αντί, λοιπόν, η κυβέρνηση να μοιράζει δωροκάρτες στους νέους, ας αναλάβει τις ευθύνες της. Αντί να στοχεύει στον εμβολιασμό βάσει ηλικιακών κριτηρίων να δημιουργήσει ένα συνεκτικό και αναλογικό σύστημα δυσμενών συνεπειών, με κριτήριο τις επαγγελματικές ομάδες.

Πρέπει άμεσα να θεσπίσει τον υποχρεωτικό εμβολιασμό πρώτα όσων στελεχώνουν δομές Υγείας (δημόσιου και ιδιωτικού τομέα) ή δομές περίθαλψης ευπαθών ομάδων (ηλικιωμένων, ατόμων με χρόνιες παθήσεις ή ατόμων με ειδικές ανάγκες). Στη συνέχεια, των υπηρετούντων στις ένοπλες δυνάμεις και στα σώματα ασφαλείας (αστυνομία, πυροσβεστική, λιμενικό, ΕΥΠ κλπ). Ακολούθως, όσων απασχολούνται στο χώρο του τουρισμού, σε επιχειρήσεις μεταφοράς επιβατών και σε χώρους συνάθροισης κοινού (καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, εκκλησίες, δικαστήρια, πολυκαταστήματα, κεντρικές αγορές κλπ). Η «υποχρεωτικότητα» , όπως αναφέρθηκε, δεν θα συνίσταται σε φυσικό εξαναγκασμό. Θα έχει ως άμεση συνέπεια της άρνησης εμβολιασμού την απομάκρυνση από τον χώρο εργασίας χωρίς καμία οικονομική αξίωση, καθόσον η προσφερόμενη εργασία δεν θα είναι προσήκουσα.

Στην πραγματικότητα, η πανδημική κρίση δημιούργησε μια «κοινωνία κινδύνου». Κοινωνοί στον κίνδυνο είμαστε, δυστυχώς, όλοι μας και όχι όσοι αρνούνται να εμβολιαστούν. Όσοι επικαλούνται το Σύνταγμα για να θεμελιώσουν την άρνησή τους να εμβολιαστούν στην πράξη είναι οι ίδιοι που το παραβιάζουν. Η αρχή της ισότητας επιβάλλει την ίση συμμετοχή όλων στην κοινή προσπάθεια, εφόσον από αυτή επωφελούνται όλοι όσοι εμβολιάστηκαν αλλά και όσοι δεν εμβολιάστηκαν. Τούτο μπορεί να αδυνατούν να το καταλάβουν εκείνοι που αρνούνται να εμβολιαστούν. Οφείλουν, όμως, να το κατανοήσουν και να πράξουν ανάλογα οι κυβερνώντες.

 

* Δικηγόρου Παρ’ Αρείω Πάγω

www.alf.gr

Κατηγορία ΜΕ ΤΟ ΓΑΝΤΙ
Τετάρτη, 30 Ιουνίου 2021 12:10

Γιατί τα «ισόβια» δεν είναι ισόβια;

Του Αργύρη Αργυριάδη*

Στο πλαίσιο του πρόσφατου ειδεχθούς εγκλήματος στα Γλυκά Νερά επανήλθε στο προσκήνιο η συζήτηση για την ισόβια κάθειρξη. Πράγματι, η κοινή γνώμη εξεμάνη. Τόσο για το ίδιο το έγκλημα όσο και για τον εμπαιγμό που ακολούθησε. Δυστυχώς, όμως, δεν είναι η πρώτη φορά που όλοι οργιζόμαστε και αναζητούμε «παραδειγματικές τιμωρίες». Η αλήθεια είναι ότι αυτό συνέβη πολλές φορές στο παρελθόν και δυστυχώς θα συμβεί και στο μέλλον. Και για να είμαστε δίκαιοι με τους εαυτούς μας τούτο συμβαίνει σε πολλές οργανωμένες κοινωνίες και δεν είναι ελληνικό φαινόμενο. Στο εθνικό συλλογικό αυτομαστίγωμα θα προσπαθήσουμε να αναφερθούμε στην παρούσα παρέμβαση.

Τελικά τα «ισόβια» γιατί δεν είναι ισόβια; Στην Ελλάδα αντιμετωπίζουμε επιεικέστερα τα ειδεχθή εγκλήματα; Η αυστηροποίηση των ποινών, όντως θα λειτουργήσει «παραδειγματικά» και θα αποτρέψει νέα εγκλήματα; Πρέπει οι εκάστοτε κυβερνώντες να «ακούν την κοινή γνώμη» και να νομοθετούν αναλόγως;

Ετυμολογικά, ο όρος ισόβια σημαίνει κάθειρξη ίση με το χρονικό διάστημα ζωής του εγκληματία (ίσος=βίος). Στο ελληνικό ποινικό δίκαιο αποτελεί τη βαρύτερη αξιολογικά ποινή αλλά ουδόλως ταυτίζεται με το βιολογικό κύκλο του κατάδικου. Τα εγκλήματα που συγκλόνισαν τη χώρα είναι αρκετά. Όλως ενδεικτικά αν γυρίσουμε πίσω το χρόνο στο 1987 θα θυμηθούμε την υπόθεση Φραντζή, το συζυγοκτόνο με τη μουσική παιδεία που «δεν είχε δώσει δικαιώματα». Η αρμονία που είχε διδαχθεί, ίσως τον όπλισε με την απαραίτητη ψυχραιμία για να κομματιάζει τη γυναίκα του επί 3 ½ ώρες στη μπανιέρα. Ο Παναγιώτης Φραντζής αποφυλακίστηκε το 2005. Τα παραδείγματα είναι πολλά.

Αρχικά και στην ελληνική έννομη τάξη, η ισόβια κάθειρξη απειλούνταν διαζευκτικά με τη θανατική ποινή και επιβαλλόταν αντί αυτής. Η θανατική ποινή καταργήθηκε τυπικά στην Ελλάδα το 1993, αλλά στην πράξη, η τελευταία θανατική εκτέλεση έγινε στις 25.8.1972. Υπάρχουν χώρες, όπως η Νορβηγία που κατάργησαν την ποινή του θανάτου ήδη από το 1902, ενώ κατάργησαν, επίσης, την ποινή ισόβιου εγκλεισμού εδώ και δεκαετίες (η Νορβηγία από τις 12.6.1981, ενώ αντίστοιχα και η Πορτογαλία έχει καταργήσει την ισόβια κάθειρξη με συνταγματική πρόβλεψη).

Ήδη από τις 17.2.1976 η Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης ζητούσε από τα κράτη μέλη την εξέταση της θεσμοθέτησης μιας δυνατότητας υφ’ όρου απόλυσης όσων καταδικάζονταν σε ποινή ισόβιου εγκλεισμού και είχαν εκτίσει ποινή 8-14 ετών. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου έχει αποφανθεί (όλως ενδεικτικά: Petukhov κατά Ουκρανίας της 12-3-2019 - αριθ. προσφ. 41216/13) ότι η ποινή της ισόβιας κάθειρξης εάν δεν υπάρχει προοπτική υφ΄ όρου απόλυσης του κρατουμένου και δυνατότητα επανεξέτασής της συνιστά απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση που παραβιάζει τις διατάξεις της ΕΣΔΑ.

Σήμερα στη χώρα μας (άρθρο 105Β ΠΚ) ένας καταδικασθείς σε ισόβια κάθειρξη μπορεί να υποβάλλει αίτηση για απόλυση υπό όρο, αν έχει μείνει πραγματικά στις φυλακές 16 έτη. Αν μάλιστα εκτίει περισσότερες ποινές ισόβιας κάθειρξης μετά τη συμπλήρωση 25 ετών. Μάλιστα, με εισήγηση της Επιτροπής Μαργαρίτη, αναμένεται το όριο, στην πρώτη περίπτωση, να αυξηθεί στα 18 χρόνια (αυξάνεται δηλαδή δυο χρόνια ο πραγματικός χρόνος στις φυλακές).

Εκ των ανωτέρω συνάγεται ότι η ελληνική νομοθεσία δεν διαφέρει ουσιωδώς από τις λοιπές ευρωπαϊκές στο συγκεκριμένο θέμα και ο συνήθης καταγγελτικός λόγος ποικιλώνυμων ταγών από τηλεοπτικού άμβωνος καλό είναι να συνεξετάζει την ευρωπαϊκή πραγματικότητα και να μην την αποκρύπτει. Διαφορετική είναι η συζήτηση για διάφορα μέτρα «αποσυμφόρησης των φυλακών» που ουδόλως έλαβαν υπόψη τους κρίσιμες παραμέτρους (φύση εγκλημάτων, διαγωγή κρατουμένων στις φυλακές κλπ). Αλλά ας μείνουμε στο θέμα της ισόβιας κάθειρξης. Για ποιο λόγο, λοιπόν, οι ευρωπαϊκές κοινωνίες δεν επιθυμούν τη βιολογική εξόντωση του θύτη ακόμη και στα περιώνυμα «ειδεχθή εγκλήματα»;

Η απάντηση είναι ότι αντιμετωπίζουν διαφορετικά την αξία του Ανθρώπου. Προφανώς, μια κοινωνική και ψυχική καταστροφή του εγκληματία αποτελεί μια «απάντηση» της κοινωνίας για τη βαριά προσβολή των δικών της αξιών (όπως λχ είναι η δολοφονία), αλλά αυτός δεν μπορεί να είναι ο μοναδικός σκοπός της ποινής. Άλλο πράγμα είναι η εκδίκηση και άλλο ο παραδειγματισμός. Ο περιορισμός ή η στέρηση της φυσικής ελευθερίας αποτελεί επαχθή περιορισμό ατομικών δικαιωμάτων, ο οποίος επιτρέπεται από το Σύνταγμα μόνον υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Η κράτηση του ατόμου στη φυλακή κατ' αρχήν δικαιολογείται μόνον ως ποινή που έχει επιβληθεί από δικαστήριο και εκτίεται σύμφωνα με τους σωφρονιστικούς κανόνες. Ο σεβασμός της αξιοπρέπειας και των λοιπών θεμελιωδών δικαιωμάτων αποτελεί πρωταρχική υποχρέωση της Πολιτείας, η οποία μάλιστα επιτείνεται από το πραγματικό γεγονός των εξ αντικειμένου πολλαπλών "παράπλευρων" περιορισμών της ελευθερίας και της κοινωνικότητας του προσώπου που συνεπάγεται ο εγκλεισμός. Η αρχή αυτή συνεπάγεται περαιτέρω, ότι ο κρατούμενος παραμένει φορέας όλων των συνταγματικών (ατομικών, κοινωνικών και πολιτικών) δικαιωμάτων, εφόσον δεν συνέχονται αυτά άμεσα με την στέρηση της ελευθερίας του. Στερείται, αντίθετα, τη φυσική του ελευθερία με την έννοια της corpore παρουσίας σε χώρους εκτός της φυλακής. Η ποινή, όμως, δε στοχεύει στην απομόνωση του προσώπου, αλλά αντίθετα οφείλει να μεριμνά για τη μελλοντική επάνοδο του ατόμου στον κοινωνικό βίο. Τα τελευταία χρόνια μάλιστα, η μείωση του δεινού της ποινής και η κοινωνική επανένταξη εμφανίζονται ως κύριες ή πάντως παράλληλες συνιστώσες της σωφρονιστικής κράτησης.

Προφανώς κανένα θύμα (ή η οικογένεια του θύματος στην περίπτωση δολοφονιών) δεν μπορούν να συγχωρήσουν με ευκολία το θύτη. Για αυτό, όμως, στις οργανωμένες κοινωνίες, παγκόσμια, δεν αποδίδουν Δικαιοσύνη τα ίδια τα θύματα. Υπάρχουν θεσμοί που αναλαμβάνουν να σταθμίσουν γεγονότα, κανόνες και αξίες επιδιώκοντας να αποδείξουν την συλλογική ποιοτική διαφοροποίησή μας από τους ίδιους τους εγκληματίες…

 

* Δικηγόρου Παρ’ Αρείω Πάγω

www.alf.gr

Κατηγορία ΜΕ ΤΟ ΓΑΝΤΙ

 

Στοιχεία Επικοινωνίας

Ειδησεογραφικό Τμήμα  info@prismanews.gr  

Αθλητικό Τμήμα  info@prismasport.gr 

Τμήμα Πωλήσεων  marketing@prismanews.gr